เป็นมะเร็งเต้านม ต้องรีบผ่าตัดให้เร็วที่สุดจริงไหม?

แนวคิดการรักษาแบบเดิม: ผ่าตัดก่อน แล้วค่อยให้ยา

ในอดีต แนวทางการรักษามะเร็งเต้านมที่ใช้กันมาอย่างยาวนานคือ เมื่อวินิจฉัยว่าเป็นมะเร็งเต้านมและยังไม่พบการแพร่กระจายไปอวัยวะอื่นแพทย์มักจะ รีบผ่าตัดเอาก้อนมะเร็งออกก่อน จากนั้นจึงให้การรักษาเสริม เช่นยาเคมีบำบัดและการฉายแสง ซึ่งแนวทางนี้เป็นสิ่งที่ผู้ป่วยส่วนใหญ่คุ้นเคยและเข้าใจกันดีครับ

แต่อย่างไรก็ตามปทีดการรักษาโดยการ “ผ่าตัดก่อน” ก็มีปัญหาหลายอย่าง เช่น

• คิวผ่าตัดอาจต้องรอนาน: บางครั้งต้องรอเป็นเดือนถึงหลายเดือน ในช่วงเวลาทำให้มีโอกาสที่มะเร็งจะลุกลาม
• ภาวะแทรกซ้อนหลังผ่าตัด: เช่น แผลติดเชื้อ แผลแยก หรือฟื้นตัวช้า ซึ่งอาจทำให้ ยังไม่สามารถเริ่มยาเคมีบำบัดได้ทันที
• สภาพร่างกายหลังผ่าตัดไม่พร้อมรับยา: ผู้ป่วยบางรายไม่แข็งแรงพอหลังจากดมยาสลบและผ่าตัด ทำให้ได้รับยาเคมีบำบัดไม่ครบหรือไม่ตรงตามแผน

ปัญหาเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องแปลก และพบได้ในการรักษามะเร็งแทบทุกอวัยวะครับ

งานวิจัยที่เปลี่ยนแนวคิดการรักษา

ต่อมาได้มีงานวิจัยสำคัญ 2 ฉบับ คือ NSABP B-18 และ NSABP B-27 ซึ่งตีพิมพ์ในปี 1997 และ 2001 ตามลำดับ โดยงานวิจัยเหล่านี้เปรียบเทียบผู้ป่วยมะเร็งเต้านม 2 กลุ่ม คือ

กลุ่มที่1: ผ่าตัดก่อน แล้วค่อยให้ยาเคมีบำบัด

กลุ่มที่2: ให้ยาเคมีบำบัดก่อน แล้วจึงผ่าตัดภายหลัง

ผลการศึกษาที่สำคัญคือ อัตราการรอดชีวิต (overall survival) ไม่แตกต่างกัน ไม่ว่าจะให้ยาเคมีบำบัดก่อนหรือหลังผ่าตัด ซึ่งถือเป็นเป้าหมายหลักที่สุดของการรักษามะเร็ง

แต่กลับค้นพบว่าการให้ยาเคมีบำบัด “ก่อน” ผ่าตัดมีข้อดีคือ นอกจากไม่กระทบต่ออัตราการรอดชีวิตแล้ว การให้ยาเคมีบำบัดก่อนผ่าตัดยังมีข้อดีหลายประการ ได้แก่

แล้วการให้ยาเคมีบำบัดก่อนมีข้อเสียไหม?

แน่นอนครับ การรักษาทุกแบบมีทั้งข้อดีและข้อจำกัด ซึ่งการให้ยาเคมีบำบัดก่อนก็มีข้อเสียเช่น

จากที่กล่าวมาข้างต้น ทำให้แนวทางการรักษามะเร็งเต้านมในปัจจุบันมีแนวโน้มที่จะขยับมาเป็นการรักษาแบบให้ยาเคมีบำบัดก่อนผ่าตัดมากขึ้นครับ

แต่อย่างไรก็ตาม คำถามสำคัญสำหรับการรักษามะเร็งเต้านม ไม่ใช่ “ต้องรีบผ่าตัดหรือไม่” แต่คือ